به گزارش 9to5Mac، یکی از قضات دادگاه عالی بریتیش کلمبیا در کانادا شکایت گروهی (کلاس اکشن) علیه اپل را رسماً تأیید کرده است. ادعای این پرونده این است که قرارداد اپل با گوگل برای پیش‌فرض بودن موتور جستوجوی گوگل در سافاری، رقابت را از بین برده و باعث شده تبلیغ‌دهندگان برای تبلیغات جست‌وجو بیش از حد معمول هزینه کنند.
پیشینه: نگاه تیز رگولاتورها به قرارداد اپل و گوگل
قرارداد اپل و آلفابت، شرکت مادر گوگل، سال‌هاست که زیر ذره‌بین نهادهای نظارتی است. این موضوع در آمریکا، بریتانیا و استرالیا بررسی شده و نگرانی‌های مشابهی هم در اتحادیه اروپا و ژاپن مطرح شده است. جزئیات هر پرونده فرق دارد، اما همه‌ی آن‌ها پرسش یکسانی دارند: سلطه‌ی گوگل بر جست‌وجو تا چه اندازه به توافق‌هایش با شرکت‌های دیگر وابسته است؟
این قرارداد در دادگاه ضدانحصار وزارت دادگستری آمریکا هم محور توجه بود. ادی کیو و جان جیاناندریا، دو مدیر اپل، در آن پرونده شهادت دادند. جیاناندریا در سال ۲۰۱۸ از گوگل به اپل آمد و تا اوایل امسال مسئول پروژه‌های هوش مصنوعی اپل بود. در نهایت یک قاضی فدرال در اوت ۲۰۲۴ حکم داد که گوگل با توافق‌های ضدرقابتی، از جمله قرارداد با اپل، انحصار خود را در جستوجوی اینترنتی به‌صورت غیرقانونی حفظ کرده است.
ماجرای پرونده در کانادا
این شکایت را سال ۲۰۲۱ شرکت Spark Event Rentals، یک شرکت اجاره‌ی تجهیزات مراسم در بریتیش کلمبیا، ثبت کرد. شاکی ادعا دارد اپل و گوگل برای محدود کردن رقابت در بازار جست‌وجو همدست شده‌اند و همین به گوگل اجازه داده از تبلیغ‌دهندگان قیمت‌های مصنوعاً بالا بگیرد.
اپل در دفاع از خود می‌گوید این قرارداد یک توافق مشروع برای توزیع است، نه تبانی غیرقانونی. این شرکت خودش را «تماشاگر بی‌گناه» توصیف کرده و معتقد است خوانده‌ی اصلی باید گوگل باشد. جالب اینکه گوگل هم ابتدا در شکایت نام برده شده بود، اما شاکی بعد از اختلاف بر سر بند داوری در قراردادهای تبلیغاتی گوگل، نام آن را از پرونده حذف کرد و اپل تنها خوانده ماند.
دلیل قاضی برای تأیید پرونده
قاضی توماس نوشته است ادعای اصلی این است که اپل می‌توانست با منابع و شبکه‌ی توزیع خود وارد بازار موتور جست‌وجو شود، اما چون گوگل میلیاردها دلار از درآمد تبلیغاتی را به اپل می‌پرداخت، این کار را نکرد. به نظر قاضی، این ادعا نشان‌دهنده‌ی هدف مشترک برای انجام عملی است که ماده‌ی ۴۵ قانون رقابت کانادا آن را ممنوع کرده است. او همچنین گفته «واضح و بدیهی» نیست که شاکی توافقی میان دو شرکت برای رقابت نکردن را ادعا نکرده باشد.
قاضی به شهادت جیاناندریا و گفته‌های کیو در دادگاه آمریکا اشاره کرده و نتیجه گرفته این شواهد «تا حدی پایه‌ی واقعی» برای این استنباط می‌سازد که اپل به‌خاطر قرارداد با گوگل با آن رقابت نکرده است. او حتی پذیرفته که اپل درست می‌گوید شاکی شواهد را «گزینشی» انتخاب کرده، اما در این مرحله از دادرسی چنین کاری را مجاز دانسته است.
چه کسانی مشمول می‌شوند و بعد چه میشود؟
شکایت گروهی همه‌ی ساکنان کانادا را که از سال ۲۰۰۵ تبلیغات جستوجوی گوگل خریدهاند در بر می‌گیرد. سال ۲۰۰۵ همان زمانی است که اپل و گوگل برای پیش‌فرض شدن گوگل در سافاری در ازای سهمی از درآمد تبلیغات به توافق رسیدند. خواسته‌ی شاکیان غرامت مالی برای تبلیغ‌دهندگانی است که ادعا میشود بیش از حد پرداختهاند، و دادگاه اجازه داده بحث غرامت تنبیهی هم ادامه پیدا کند.
نکته‌ی مهم این است که این حکم اثبات نمی‌کند اپل رفتار ضدرقابتی داشته است؛ فقط اجازه میدهد ادعاها در قالب شکایت گروهی بررسی شوند. هنوز تاریخی برای شروع محاکمه اعلام نشده است. با این حال، پرونده نشان میدهد پیامدهای حکم ضدانحصار آمریکا فقط به همان کشور محدود نمی‌ماند و شواهد آن در دادگاه‌های دیگر هم می‌تواند علیه اپل به کار برود.
منبع: 9to5Mac
